Gen. Mieczysław Huchla – jeden z ostatnich dowódców WiN

Generał Mieczysław Huchla, „Wilbik”, „Wacław”, „Michalski” urodził się 29 grudnia 1920 roku w Tyczynie na Rzeszowszczyźnie, zmarł 13 września 2010 we Wrocławiu.

Ukończył I Gimnazjum im. Ks. Stanisława Konarskiego w Rzeszowie. Po maturze rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim, które zaledwie po roku przerwał wybuch wojny. Powrócił wówczas w rodzinne strony i rozpoczął działalność konspiracyjną; od 1940 współtworzył placówkę ZWZ-AK Tyczyn. W podziemiu ukończył szkołę podchorążych, pełnił również funkcję adiutanta kpt. Jana Rabczaka, ps. „Dąb”, dowódcy placówki Tyczyn w podobwodzie AK Rzeszów- Południe oraz współredaktora tajnego pisma „Na Posterunku”. Był również współpracownikiem „Wedety”, Kierownictwa Informacji i Propagandy Inspektoratu AK Rzeszów. W ramach współpracy z BIP Inspektoratem AK Rzeszów wydawał konspiracyjne pismo „Świt”, we własnym domu powielał także wspomniane już „Na posterunku”.

W lipcu 1943, wraz z bratem Lucjanem (także żołnierzem AK) został aresztowany przez gestapo. W miejscowości Hyżne ich oraz innych więźniów odbił jednak oddział Kedywu, a zaskoczeni Niemcy ginęli od kul partyzantów. Huchla brał również udział w akcji „Burza”, a na przełomie 1944 i 1945 pełnił obowiązki dowódcy tyczyńskiej placówki AK.

Po rozwiązaniu Armii Krajowej pozostał w konspiracji. Zdawał sobie sprawę, iż ofensywa sowiecka może doprowadzić do zajęcia całej Polski przez Armię Czerwoną, dlatego rozpoczął działalność w organizacji Wolność i Niezawisłość. W 1945 postanowił także kontynuować przerwane wojną studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Ukończył je w roku 1947, będąc jednocześnie zastępcą, a następnie p.o. kierownika Okręgu WiN Kraków. Aresztowano go w 1948, po rozprawie przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Krakowie skazano go na długoletnie więzienie. Po ogłoszeniu wyroku został przewieziony na dalsze śledztwo do Rzeszowa, gdzie polecono mu wskazać magazyny zamelinowanej broni. Podczas zaplanowanej wizji lokalnej został wielokrotnie postrzelony w klatkę piersiową, ale przeżył. Do końca życia nosił pamiątkę po zamachu na swoje życie- kulę, która utkwiła w okolicy kręgosłupa.

Na fali „odwilży” opuścił więzienie w 1955 roku. Życie w nowej Polsce nie było jednak łatwe; mimo znakomicie zdanego egzaminu, nie uzyskał zgody Ministra Sprawiedliwości na aplikanturę adwokacką. Osiadł we Wrocławiu, gdzie do roku 1986 pracował jako radca prawny. Po upadku komunizmu w 1989 został prezesem Zarządu Głównego WiN oraz członkiem Rady Naczelnej Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej. Przeprowadził rewizję procesów wszystkich Zarządów Głównych Zrzeszenia WiN.

Dorobkiem Mieczysława Huchli jest także działalność popularyzująca historię i pamięć o „Wyklętych”. Jest autorem sześciotomowej pracy Zrzeszenie „Wolność i Niezawisłość” w dokumentach oraz książki Żołnierze i kombatanci Zrzeszenia WiN. W Londynie kopiował także dokumenty Delegatury Zagranicznej WiN (krypt. „Dardanele”. Gorąco wspierał również ideę stworzenia „Zeszytów Historycznych WiNu”; był jednym z ich współtwórców.

Został odznaczony Krzyżem Kawalerskim i Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Armii Krajowej, Krzyżem WiN, Odznaką Weterana Walk o Niepodległość oraz Krzyżem Semper Fidelis Związku „Solidarność”.

Źródło: IPN, www.polska1918-89.pl, „Nie tylko walka. Żołnierze Armii Krajowej w powojennym Wrocławiu i na Dolnym Śląsku”.

PODZIEL SIĘ