Mocarstwa europejskie sprzyjały Rosji. Traktat Ryski był koniecznością

Rosja biała czy czerwona, jeden pies. Tak rozumował ataman Semen Petlura, przywódca Ukraińskiej Republiki Ludowej, dlatego podpisał z polskim rządem porozumienie, znane dzisiaj jako pakt Piłsudski-Petlura.

Umowa została zawarta 21/22 kwietnia 1920 roku, a jej główny zapis dotyczył współpracy pomiędzy Rzeczpospolitą Polską i Ukraińską Republiką Ludową i określeniem granicy państw na rzece Zbrucz i zrzeczenie się wzajemnych roszczeń co do pozostałych ziem. Intencją polskich i ukraińskich polityków była jednomyślność w podejmowaniu działań zbrojnych przeciwko Armii Czerwonej na Ukrainie. Piłsudski, podobnie jak Petlura w Rosji widział wroga, którego wszelkimi sposobami należy osłabiać. Dlatego dążył do proklamowania niezależnej Ukrainy i przy pomocy polskich polityków chciał utworzyć nowe państwo. Cel nie został osiągnięty z wielu powodów.

Brytyjczycy, jak cała Europa Zachodnia dbała o własne interesy i w niczym nie poparła Ukrainy. Petlura jeszcze tego nie wiedział, gdy zwrócił się do społeczności ukraińskiej z odezwą, w której informował o wspólnej ofensywie i strategicznym znaczeniu sojuszu z Polską. Słowa o naprawianiu błędów z przeszłości nie trafiły na grunt. A jego naród, jak oczekiwał, nie zasilił wojsk ukraińskich.

Moment przełomowy dla „sprzymierzonych wojsk” to bitwa o Kijów, która rozpoczęła się 25 kwietnia 1920 roku. Brawurowe zwycięstwo, wejście do miasta i zajęcie go okazało się nieskuteczne. Wkrótce nastąpiła kontrofensywa wojsk Armii Czerwonej, która wyparła wojska polskie i ukraińskie z Kijowa. W rezultacie nastąpił odwrót, i to ta bitwa, w ocenie historyków wojskowości, zaważyła na decyzji naczelnika państwa o wycofaniu się w głąb Polski. Jego nadzieja na utworzenie Międzymorza, które osłabi politycznie i gospodarczo Rosję zostało zaprzepaszczone.

Ukraińska Republika Ludowa powstała 17 marca 1917 roku, czyli tuż po abdykacji cara Mikołaja II. Chcieli autonomicznego rządu i autonomii Ukrainy, nadto ugody Rządu Tymczasowego, ale Rosja nie miała zamiaru pozwolić na istnienie nowego państwa, na ziemiach co do których miała plany. Tym bardziej, że rząd Ukraińskiej Republiki Ludowej okazał się nieudolny, a przede wszystkim uległy wobec Rosji. Już wtedy mówiło się o „radzieckiej Ukrainie”, dochodziło do starć, w końcu do wojny bolszewicko-ukraińskiej.
Powstanie republiki jest jednocześnie jej końcem. 30 listopada 1920 roku URL padła. Zanim do tego doszło, polskie i ukraińskie oddziały brały udział w bitwach: o Kijów, Warszawskiej wraz z rozbiciem konnicy Budionnego pod Zamościem i Komarowem i bitwie Nemeńskiej. W międzyczasie Polska, Rosja i Ukraina w październiku 1920 roku podpisały „Traktat Ryski”, który de facto zakończył wojnę polsko-bolszewicką. Petlura z kolei liczył na polskie wojska. To one miały wykrwawiać się i wyzwalać Ukrainę od panowania bolszewików.

Rozejm polsko-bolszewicki zakończył walkę dla nas, ale Ukraina w rezultacie nie chciała sama się wyzwalać. Nawet przy wsparciu polskiego rządu, który zapewniał wojskom ukraińskim broń i aprowizację. Traktat Ryski z 1921 roku nałożył na marszałka Józefa Piłsudskiego szereg punktów do natychmiastowego zrealizowania, min. zaprzestanie walk i nieuznanie Ukraińskiej Republiki Ludowej.

Źródło: polska-zbrojna.pl; dzieje.pl

Publikacja powstała dzięki wsparciu Fundacji KGHM Polska Miedź

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj