Jerzy Antoszewicz ( 1899-1955), ps. „Iwo”, „Jerzy Olszyna” i nazwiska konspiracyjne: Jerzy Kosiński, Jerzy Missuna, Jerzy Zieliński, Jan Zakrzewski.
Jerzy Antoszewicz we wrześniu 1939 roku bierze udział w obronie Lwowa, w szeregach Batalionu Obrony Narodowej. Po napaści Sowietów przedostał się do Francji, tam w grudniu ’39 organizował konspirację, wstąpił do ZWZ-AK, w maju ’40 jako kurier wrócił do Lwowa używając dokumentów na nazwisko Jerzy Missuna i pseudonimu „Jerzy Olszyna”. W połowie czerwca ’40 roku działa już w Warszawie pod pseudonimem „Iwo”. Gestapo aresztowało go w marcu ’44, uwolniony w lipcu wraca do przygotowań do powstania, które wybucha kilka dni później. Dowodzi sformowanym przez siebie batalionem „Iwo”.
Po upadku Powstania Warszawskiego dostał się do niewoli niemieckiej. Niemcy wywieźli do stalagu w Sandbotel a potem do oflagu w Murnau. Uwolniony przez Amerykanów w kwietniu 1945 przybył do Londynu, skąd we wrześniu 1945 roku wrócił do Polski. Najpierw do Gdańska a po wyrobieniu sobie kolejnych fałszywych dokumentów pojechał do Warszawy. Miał się spotkać z prezesem ZG „WiN” płk. Janem Rzepeckim
Jerzy Antoszewicz został aresztowany prze UB 2 listopada 1945 w mieszkaniu kpt. Emilii Malessy, gdzie urządzono tw. kocioł. Sąd Wojskowy skazał go, z różnych artykułów, na: 8 lat więzienia, na karę śmierci, na 4 lata więzienia, na rok więzienia. 21 kwietnia 1947 roku ogłoszono łączny wyrok – karę śmierci. Obrońca złożył rewizję od wyroku ale Najwyższy Sąd Wojskowy utrzymał ją w mocy. Niedługo potem Bolesław Bierut zamienił ją na karę dożywotniego więzienia. Antoszewicz, od czerwca 1947 roku siedział we Wronkach. Tam zachorował na gruźlicę, z tego powodu 4 listopada 1954 Wojskowy Sąd Rejonowy w Warszawie udzielił mu rocznej przerwy w odbywaniu kary. 9 listopada został zwolniony z więzienia i zaczął się leczyć w Instytucie Gruźlicy w Warszawie, a następnie od stycznia do marca 1955 w Państwowym Sanatorium Przeciwgruźliczym w Otwocku. Po pobytach sanatoryjnych podejmuje ciężkie prace, które wyniszczają organizm. Umiera na zawał serca 1 listopada 1955 roku. Niecałe trzy tygodnie przed śmiercią Rada Państwa łagodzi mu wyrok do 10 lat więzienia, a cztery dni przed zgonem Wojskowy Sąd Garnizonowy w Warszawie udzielił mu dalszej rocznej przerwy w odbywaniu kary. Po jego śmierci 27 lutego 1957 Najwyższy Sąd Wojskowy uwzględniając wniosek rewizyjny Naczelnego Prokuratora Wojskowego utrzymał w mocy jedynie wyrok 4 lat więzienia z czego wynika, że przebywał w więzieniu o 5 lat za długo.
Jerzy Antoszewicz został czterokrotnie odznaczony: Krzyżem Walecznych, Srebrny Krzyż Zasługi, Krzyż Niepodległości, Złoty Krzyż Zasługi z Mieczami.
źródło: wikipedia.org
fot. Żołnierze wyklęci. Antykomunistyczne podziemie zbrojne po 1944 roku praca zbiorowa Wydawnictwo: Oficyna Wydawnicza VOLUMEN
Artykuł powstał dzięki wsparciu programu „Dolny Śląsk Pamięta” przez Fundację KGHM
