Uwaga rak – Czerniak

rak_cancer.jpg

Kontynuujemy nasz cykl, w którym lekarze onkolodzy z Kliniki Transplantacji Szpiku, Onkologii i Hematologii Dziecięcej we Wrocławiu mówią o różnych rodzajach chorób nowotworowych u dzieci. O nowotworze złośliwym skóry mówi doktor nauk medycznych Wojciech Pietras.

Czerniak powstaje najczęściej na podłożu znamion barwnikowych, tak zwanych pieprzyków, które mogą ulegać uzłośliwieniu. Dlatego tego typu zmiany, w zależności od tego, jak jest ich dużo i jak są rozległe oraz w jakich miejscach występują, należałoby usuwać profilaktycznie. Oczywiście powinien decydować o tym lekarz. Najbardziej narażone na uzłośliwienie są zmiany tak zwane nabrzeżne: na dłoniach, między palcami, na stopach, między palcami stóp, w miejscach, które są często drażnione, czyli: okolice pasa (paski i gumki od majtek), pachwiny, u kobiet plecy (narażone na podrażnianie zapięciem biustonosza), u chłopców i mężczyzn broda.

Objawy alergii? Bezpłatne odczulanie we Wrocławiu

Czerniak to nowotwór najczęściej występujący u osób dorosłych. Zdarzają się jednak nieliczne przypadki, kiedy choroba ta atakuje dzieci. W Polsce zarejestrowano około trzydziestu przypadków czerniaka złośliwego u dzieci. Odnotowuje się natomiast przypadki zachorowania na nowotwór niezłośliwy zwany melanoma juvenile. Natomiast my, jako onkolodzy dziecięcy czy pediatrzy, powinniśmy zwracać uwagę na przyszłość dziecka, czyli na profilaktykę i profilaktyczne usuwanie znamion, które kiedyś mogą budzić podejrzenia. Wiadomo jest, że niekorzystnie na skórę działają promienie słoneczne. Niszczą strukturę DNA w skórze, co powoduje, że mechanizmy naprawcze przebiegają nie tak, jak powinny. Dlatego szczególnie ryzykowne jest narażanie na działanie promieni słonecznych skóry o jasnej karnacji. Takie osoby nie opalają się dobrze, a dłuższe przebywanie na słońcu powoduje silne zaczerwienienie i poparzenie skóry. Kolejną grupą ryzyka są ludzie, u których czerniak wystąpił w rodzinie, osoby, które posiadają duże ilości zmian barwnikowych na skórze, czy takie, u których występują znamiona dysplastyczne. Zmiany w ich obrębie ocenia się metodą ABCD. Czasami dodaje się jeszcze E. A, to asymetria, B – brzegi, C – kolor, D – rozmiar, E – rozwój. Zmiana dysplastyczna cechuje się asymetrią, nierównymi, poszarpanymi brzegami, zmianą zabarwienia (znamię może mieć różne odcienie), wielkością (większa niż 5–6 milimetrów) i rozwojem – czyli następującymi szybkimi zmianami w krótkim czasie (kilka miesięcy). Zauważenie choćby jednego z tych objawów jest wskazaniem do jak najszybszego usunięcia znamienia.

Trzeba pamiętać, że czerniak to jeden z najbardziej ekspansywnych nowotworów. Odnotowujemy coraz więcej zachorowań. Ciekawe, że choroba ta atakuje ludzi rasy białej. Nie zdarzają się wypadki zachorowania na czerniaka u osób o ciemnej skórze. Wyjaśnienie jest proste. Jest to nowotwór, którego punktem wyjścia są komórki nabłonkowe, tak zwane melanocyty, czyli komórki zawierające barwnik. Najwięcej przypadków czerniaka zauważa się w Australii, co wynika głównie z panującego tam klimatu i nasłonecznienia.

W naszej szerokości geograficznej przez cały rok kisimy się w ubraniach, na urlop jedziemy gdzieś na południe i w ciągu kilku dni usiłujemy nadrobić brak słońca. Nie zdajemy sobie sprawy, jak bardzo niebezpieczne są oparzenia słoneczne, szczególnie na dużej powierzchni ciała. Takie oparzenia mogą skończyć się zachorowaniem na czerniaka nawet po dziesięciu, piętnastu latach. Dlatego czasem lepiej przyzwyczaić skórę do działania promieni słonecznych, korzystając przed urlopem z solarium (oczywiście w bardzo umiarkowanych ilościach i pod warunkiem, że używane są nowe, dobrej jakości lampy). Na słońcu natomiast należy używać kremów z wysokimi filtrami chroniącymi przed promieniowaniem.

Czerniak jest nowotworem dość nieprzewidywalnym. Oznacza to, że czasami duża zmiana potrafi się sama wycofać, a malutka, jak łepek od szpilki, potrafi dać przerzuty. Czerniak nie poddaje się chemioterapii. Jedynym skutecznym sposobem leczenia tego raka jest jego całkowite wycięcie. Bardzo ważne, aby wszelkie tego typu zmiany usuwał chirurg. Trzeba pamiętać, że w gabinecie kosmetycznym nie ma możliwości histopatologicznego zbadania usuniętej zmiany. A tylko na tej podstawie da się stwierdzić, czy mamy do czynienia z nowotworem, a jeśli tak, to czy został on usunięty w całości.

Istnieją osoby, które są szczególnie zagrożone. Są to: 

  • osoby z jasną karnacją, o włosach blond lub rudych i niebieskich oczach, ze względu na mniejszą zawartość barwnika (melaniny);
  • narażone w dzieciństwie na przewlekłe nasłonecznienie lub oparzenia słoneczne;
  • na co dzień spędzające czas w pomieszczeniach i korzystające z intensywnego słońca podczas urlopu;
  • nie stosujące lub niewłaściwie korzystające z ochrony przeciwsłonecznej;
  • korzystające często z solarium i lamp kwarcowych;
  • z licznymi znamionami barwnikowymi;
  • z przebytym wcześniej czerniakiem;
  • z czerniakiem w rodzinie;
  • w każdym wieku, jednak ostatnio czerniak stał się najczęstszym nowotworem, na jaki chorują młode kobiety.

Na czerniaka można zachorować w każdym wieku, jednak częstość zachorowań zwiększa się bardzo po 30. roku życia u kobiet i po 40. roku życia u mężczyzn. Ponad 90 proc. wszystkich czerniaków znajduje się na skórze, ale nowotwór ten może umiejscawiać się wszędzie tam, gdzie pojawiają się komórki barwnikowe, a zwłaszcza wewnątrz gałki ocznej (naczyniówka, ciałko rzęskowe, tęczówka), na błonie śluzowej narządów płciowych, w jamie ustnej, krtani, przełyku, żołądku, jelitach i odbycie.

źródło: Ludzkasprawa.pl

PODZIEL SIĘ

ZOSTAW ODPOWIEDŹ